W Koźlu upamiętniono przedwojennych żydowskich mieszkańców oraz spaloną synagogę. ZDJĘCIA

45

Na placu przed budynkiem dyrekcji kozielskiego szpitala odsłonięto dziś tablicę upamiętniającą żydowskich mieszkańców Koźla zgładzonych w trakcie Holocaustu oraz synagogę, którą niemieccy naziści spalili w noc kryształową.

Tablica powstała dzięki staraniom Stowarzyszenia Blechhammer – 1944 i młodzieży ze szkolnego koła Amnesty International w I Liceum Ogólnokształcącym, która od lat podejmuje inicjatywy mające na celu upamiętnienie przedwojennych żydowskich mieszkańców Koźla i tragedię, której udziałem stali się oni podczas II Wojny Światowej. Odsłonięty dziś pomnik został sfinansowany ze środków gminy Kędzierzyn-Koźle. Jak tłumaczył dziś Edward Haduch ze Stowarzyszenia Blechhammer – 1944, po uzyskaniu niezbędnych pozwoleń w miejscu tymczasowego szklanego pomnika powstanie betonowy monument.

W uroczystym odsłonięciu pomnika wzięli udział m.in. starosta powiatu Małgorzata Tudaj, wiceprezydent Kędzierzyna-Koźla Wojciech Jagiełło, przewodniczący rady miasta Ireneusz Wiśniewski, dyrektor Miejskiej Biblioteki Publicznej Izabela Migocz, rabin gminy żydowskiej z Wrocławia David Basok, młodzież z I LO oraz zwykli mieszkańcy Kędzierzyna-Koźla.

Edward Haduch przypomniał historię żydowskiej społeczności, która od XIX wieku mieszkała w Koźlu, synagogę oraz tragedię, jaka dotknęła kozielskich żydów po dojściu do władzy nazistów.

Kozielska synagoga została zniszczona 9 listopada 1938 roku podczas nocy kryształowej.
Fot. wikipedia

– W Koźlu kiedyś funkcjonowały społeczności kościoła mojżeszowego, ewangelickiego i katolickiego. Tablica jest potrzebna dla upamiętnienia Żydów, którzy tu żyli i budowali nasze jutro (…) Przepiękna, neoromańska synagoga funkcjonowała zaledwie 50 lat – mówiła starosta Małgorzata Tudaj.

Wiceprezydent Wojciech Jagiełło przypomniał, że starania o upamiętnienie kozielskich Żydów oraz synagogi podjęto już wiele lat temu: – Sześć lat temu przyszła do mnie pani Marzanna Pogorzelska, która powiedziała mi, że jest to miejsce ważne dla całego Kędzierzyna-Koźla. To, że dziś społeczność żydowska nie funkcjonuje w mieście, nie oznacza, że nie tworzyła ona jego atmosfery i miasta jako takiego.

W imieniu społeczności kozielskiego ogólniaka podziękowania na rzecz pomysłodawców pomnika oraz władz miasta złożyła dyrektor szkoły Małgorzata Targosz. Słowa uznania i wdzięczności pod adresem inicjatorów budowy pomnika złożył też rabin gminy żydowskiej z Wrocławia: – Pamięć jest podstawą naszej ludzkiej tożsamości i tak samo jest w przypadku miasta. Dziękuję wszystkim zgromadzonym za ich obecność, która świadczy o tym, że pamięć o Żydach mieszkających tutaj jest dla nich ważna – powiedział David Basok.

Na zakończenie skromnej uroczystości jej uczestnicy wysłuchali występu duetu klazmerskiego Duo NIHZ.

45 KOMENTARZE

  1. Noc Krysztalowa – spalono 171 synagog w 1938 roku, Zydzi ktorzy budowali nasze jutro leza na cmentarzu w Bialej Prudnickiej- pierwszy pochowek w XVII wieku, 3000 macew odczytanych, dzis zaniedbanych i zarosnietych krzaczorami!! Magistracie! znajdz sobie inny temat , moze jak dac prace mieszkancom KK!!

      • A choćby dlatego, że Polacy są tutaj nacją napływową a miejscowi Niemcy tutejszą. To dziadowie dzisiejszych Niemców dali się omamić nazizmowi i demokratycznie wybrali Hitlera.
        Synagogę spalili naziści niemieccy.
        Więc dzisiaj to oni mają moralny obowiązek uderzyć się w piersi i przypomnieć tamte wydarzenia.

          • no właśnie – WTEDY. może warto zacząć żyć teraźniejszością i myśleć o przyszłością, a ciągle tylko rozpamiętywać to, co było. owszem, historia jest ważna. ale część tutaj tak zapamiętale siedzi w tym bólu sprzed dziesiątek, a nawet setek lat, że aż mi was żal.

        • Pytanie do Aliny. Czyli MN z Kędzierzyna Koźla to naziści bo to im karzesz walić się w piersi i przypominać spalenie synagogi?
          Doprawdy nic głupszego jeszcze tu nikt nie napisał.

    • Ogarnij się alina, chociaż raz. Co ma Mniejszość Niemiecka do przypominania o tym. Co mają Niemcy do nazistów, co mają Rosjanie do komunistów?

  2. Pani tudaj, to jakaś żydówka? Na świecie niepodległości jej nie było, a jesli chodzi o uczczenie żydów to juz była i uśmiech od ucha do ucha, ciekawe czemu?

  3. a gdzie wicestarosta z mn? przecież to niemcy urządzili kristallnacht a nie Polacy. 11 listopada jakoś nie było widać starosty ani prezydenta

  4. katolstwo typu Alina i spółka uznaje tylko jednego Żyda i wiesza sobie krzyżyki po domach i jedną Żydówkę, wierząc święcie, że tychże dwoje pochodzi z Częstochowy…

  5. @Alino, już od dłuższego czasu czytamy, że to nie Niemcy, tylko jacyś naziści zorganizowali Noc Kryształową i wywołali II wojnę światową, a obozy zagłady nie są niemieckie, tylko polskie.
    Atakujący Kościół i nas katolików opierają swoje świadectwo na wolnomularzach i publikacjach nawiedzonego twórcy science fiction.

    • W Kabarecie Moralnego Niepokoju w jednym ze skeczy padło, że oczywiście nie każdy islamista to terrorysta
      ale każdy terrorysta to islamista.
      Podobnie moim zdaniem jest z tzw nazistami.
      Oczywiście, że nie każdy Niemiec był nazistą ale każdy nazista był Niemcem.

    • Tak składa się że A.Hitler i partia Narodowo-Socjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP), uzyskała władzę w Niemczech w wyniku wolnych, demokratycznych wyborów. We wrześniu 1930 otrzymała 107 mandatów do Reichstagu i stała się najpierw drugą, a potem pierwszą frakcją w parlamencie (po utworzeniu w 1931 sojuszu z niemieckimi ugrupowaniami prawicowymi, tzw. frontu harzburskiego). 5 marca 1933 w wyborach do Reichstagu, Hitler doszedł do władzy w sposób legalny, gdy NSDAP, będące w koalicji z Niemiecką Narodową Partią Ludową (niem. Deutschnationale Volkspartei, DNVP), wygrało wybory parlamentarne z wynikiem 43,9% głosów (288 na 444 miejsc w parlamencie).

  6. Nikt nikogo nie podpuścił. Wystarczy spojrzeć na zdjęcie z uroczystego wydarzenia i wyraźnie widać na twarzach pani starosty Tudaj i pana wiceprezydenta Jagiełło uśmiech radosny i szczęście. Tak trzymać, nieobecność na uroczystości w dniu 11 listopada nadrobiona.

  7. impreza pod publiczkę jakby byli szczerzy to zrobili by porządek np z cmentarzem żydowskim na Dembowej. Ludzie chodzą po macewach i sikają na cmentarzu dawnych żydów kozielskich

    • Przeczytałem. Zrozum, że niemcy sami wybrali w wolnych i demokratycznych wyborach A.Hitlera i NSDAP jako władzę w swoim kraju. Jak każda partia ma tzw. program polityczny, który przedstawia swoim członkom i wyborcom. Zatem żadnej niespodzianki dla niemców niebyła odnośnie żydów i innych kwestii. Wcześniej tzn. przed nocą kryształową były szykany, pobicia i ograniczenia prawne tej narodowości na terenie Niemiec. Zrzucanie na faszystów jak kto woli nazistów nastąpiło po II wojnie światowej jak dwa państwa niemieckie RFN i NRD w celach propagandowych w dwóch wrogich obozach politycznych w czasie zimnej wojny. Kiedy w pamięci sojuszników i obywateli tych państw było bardzo świeżo w pamięci co niemcy wyprawiali podczas II wojny światowej. Tak jest do dzisiaj. Zrzucanie na faszystów (nazistów), lecz już zupełnie z innych powodów.

  8. Psy będą miały takie samo podejście do tej tablicy pamiątkowej, co Nowosielska i Tudaj do obchodów 101-rocznicy niepodległości polski – naszego najważniejszego państwowego święta.

Skomentuj